1. Αυτός που αδικεί είναι πιο δύστυχος από τον αδικημένο.        Δημόκριτος

Είναι δύσκολο ν’ απαρνηθεί κανείς τις συνήθειές του και ακόμη πιο δύσκολο ν’ αντιδράσει στη θέλησή του. Αν όμως δεν μπορείς ν’ αντιδράσεις σε πράγματα μικρά, πώς θ’ αντιδράσεις σε μεγαλύτερα; Εναντιώσου αμέσως από την αρχή στις κακές σου κλίσεις και κόψε χωρίς αναβολή τις κακές σου συνήθειες, μη τυχόν και μέρα με την ημέρα σου δημιουργήσουν μεγαλύτερες δυσκολίες. Ω! αν ήξερες πόση γαλήνη θα ήταν δυνατό να χαρείς συ ο ίδιος και πόση ευχαρίστηση θα έκανες στους άλλους αν ζούσες όπως πρέπει να ζεις,  θα έδειχνες μεγαλύτερο ενδιαφέρον για την πνευματική σου πρόοδο.

Είναι δύσκολο ν’ απαρνηθεί κανείς τις συνήθειές του και ακόμη πιο δύσκολο ν’ αντιδράσει στη θέλησή του. Αν όμως δεν μπορείς ν’ αντιδράσεις σε πράγματα μικρά, πώς θ’ αντιδράσεις σε μεγαλύτερα; Εναντιώσου αμέσως από την αρχή στις κακές σου κλίσεις και κόψε χωρίς αναβολή τις κακές σου συνήθειες, μη τυχόν και μέρα με την ημέρα σου δημιουργήσουν μεγαλύτερες δυσκολίες. Ω! αν ήξερες πόση γαλήνη θα ήταν δυνατό να χαρείς συ ο ίδιος και πόση ευχαρίστηση θα έκανες στους άλλους αν ζούσες όπως πρέπει να ζεις,  θα έδειχνες μεγαλύτερο ενδιαφέρον για την πνευματική σου πρόοδο.

Αν κάθε χρόνο καταφέρναμε να ξεριζώσουμε κι από μια αδυναμία μας, γρήγορα θα φτάναμε στην τελειότητα. Αλλά συχνά αισθανόμαστε το αντίθετο: πως ήμαστε καλύτεροι και αγνότεροι όταν αρχίσαμε να ζούμε κατά Χριστόν απ’ ότι είμαστε σήμερα, ύστερα από τόσων χρόνων πνευματική ζωή. Ο ζήλος και η αρετή μας θάπρεπε μέρα με την ημέρα ν’ αυξάνουν. Και όμως σήμερα θεωρείται μεγάλο πράγμα, αν κατορθώσει κανείς να δια τηρήσει έστω και λίγη από την πρώτη του δραστηριότητα. Αν είμαστε στην αρχή λίγο πιο αυστηροί απέναντι στον εαυτό μας, θα μπορούσαμε αργότερα να εκτελέσουμε το κάθε τι με ευχαρίστηση κι ευκολία.

Πώς κατάφεραν πολλοί Άγιοι να φτάσουν σε τόσο υψηλό βαθμό αρετής και πνευματικής συγκέντρωσης; Είναι γιατί το έκαμαν έργο τους να αποξενωθούν απ’ όλες τις εγκόσμιες επιθυμίες. Κι έτσι κατόρθωσαν να δοθούν στ Θεό με όλη τους την καρδιά κι ελευθερωμένοι από κάθε ανησυχία να προσέξουν τον εσωτερικό τους κόσμο. Εμείς όμως είμαστε δοσμένοι στα πάθη μας και πάντα ανήσυχοι κι ανυπόμονοι για τα εφήμερα πράγματα σπάνια νικούμε ολοκληρωτικά έστω και μια από τις αδυναμίες μας. Δεν καταβάλλουμε καμιά προσπάθεια για την καθημερινή πνευματική μας πρόοδο κι έτσι μένομε ψυχροί και αδιάφοροι.

Αν επιμέναμε με πίστη στον αγώνα, θα βλέπαμε τότε χωρίς άλλο τη βοήθεια του Θεού να μας ενισχύει από τον ουρανό. Επειδή ο Θεός είναι πάντα έτοιμος να βοηθήσει εκείνους που αντιστέκονται στους πειρασμούς κι ελπίζουν στη χάρη του. Είναι επίσης ο Θεός που μας δίνει ευκαιρίες να αγωνιστούμε για να βγούμε νικητές. Μ’ αν βασίσουμε την πρόοδο της χριστιανικής ζωής αποκλειστικά στην τήρηση των εξωτερικών τύπων, η ευσέβειά μας δεν θα κρατήσει πολύ καιρό. Ας φθάσει λοιπόν η αξίνη βαθιά στη ρίζα του κακού έτσι που καθαροί από κάθε πάθος να εξασφαλίσουμε την ψυχική ειρήνη.

Άκουσα πολλές φορές να λένε πως είναι ασφαλέστερο ν’ ακούει κανείς και να παίρνει συμβουλές παρά να δίνει. Μπορεί δυο ξεχωριστές γνώμες να είναι και οι δύο σωστές, αλλά το να μη θέλει κανείς να παραδεχτεί τη γνώμη του άλλου, άμα η λογική είτε η ανάγκη το καλεί, είναι απόδειξη υπερηφάνειας και πείσματος.

Αν νεκρώναμε τελείως το εγώ μας και μένανε ατάραχοι εσωτερικά, θα μπορούσαμε να χαρούμε τα θεία πράγματα και θ’ αποκτούσαμε πείρα της μελέτης των ουρανίων. Το κυριότερο και μάλιστα το μοναδικό εμπόδιο στην πρόοδό μας είναι ότι δεν είμαστε λυτρωμένοι από τα πάθη μας και τις επιθυμίες μας, και δεν προσπαθούμε ν’ ακολουθούμε το δρόμο της τελειότητας που άνοιξαν οι Άγιοι. Έτσι αντικρύζοντας και την παραμικρή ακόμη δυσκολία, αμέσως χάνομε το ηθικό μας και καταφεύγομε στην ανθρώπινη παρηγοριά.

Είναι αλήθεια πως στον καθένα αρέσει ν’ ακολουθεί τη γνώμη του και προτιμά εκείνους που σκέπτονται όπως αυτός. Και όμως, αν ο Θεός είναι μαζί μας, οφείλομε, όταν το καλεί η ανάγκη, να παραβλέπουμε τη δική μας γνώμη για χάρη της ειρήνης.

Ποιος είναι τόσο σοφός ώστε να τα γνωρίζει όλα; Μην εμπιστεύεσαι λοιπόν πολύ στη δική σου κρίση, αλλά με προθυμία ν’ ακούς τι λένε και οι άλλοι.         

Αν η γνώμη σου είναι καλή, αλλά προς χάρη του Θεού την παραβλέψεις για ν’ ακολουθήσεις άλλη, τούτο θα σε ωφελήσει πιο πολύ.

.. Συναναστρέφου ταπεινούς, απλούς ευσεβείς και ενάρετους ανθρώπους και μίλα μαζί τους για ωφέλιμα πράγματα. Απόφευγε τη οικειότητα με κάθε γυναίκα και πρότρεπε τις ενάρετες να αφοσιώνονται στο Θεό. Έχε στενή φιλία μονάχα με το Θεό και τους Αγγέλους του κι απόφευγε τις πολλές γνωριμίες.

2. Πρέπει να αισθανόμαστε αγάπη για όλους. Η οικειότητα όμως με όλους δεν είναι ωφέλιμη. Πολλές φορές εκτιμούμε πρόσωπα για την καλή τους φήμη, ωστόσο άμα σχετιστούμε μαζί τους χάνουμε την καλή ιδέα που είχαμε γι’ αυτά. Συχνά πάλι νομίζαμε πως θα γίνουμε αρεστοί στους άλλους, αν συσχετιστούμε στενά μαζί τους και γίνουμε φίλοι τους. Κι όμως συμβαίνει το αντίθετα η γνωριμία μας τους γίνεται δυσάρεστη, όσο βλέπουν να ξεσκεπάζονται ένα προς ένα τα ελαττώματά μας.

Μη θεωρείς τον εαυτό σου καλύτερο από τους άλλους, μήπως παρουσιασθείς χειρότερος μπροστά στα μάτια του Θεού που ξέρει τι κλείνει μέσα του κάθε άνθρωπος μην υπερηφανεύεσαι για τα καλά σου έργα, γιατί η κρίση του Θεού διαφέρει από τη κρίση των ανθρώπων και ότι αρέσει στους ανθρώπους δεν είναι πάντα αρεστό στο Θεό. Αν έχεις κάποιο χάρισμα, μη ξεχνάς πως υπάρχουν άλλοι που έχουν περισσότερα χαρίσματα από σένα. Έτσι θα διατηρείς την ταπεινοφροσύνη σου.

Δεν έχεις να χάσεις το παραμικρό βάζοντας τον εαυτό σου κάτω απ’όλους. Θα χάσεις όμως πολλά, αν τον βάλεις έστω και πάνω από ένα.

H αγάπη δεν λέει ποτέ: Τι πρέπει να κάνω; αλλά: Τι μπορώ να κάνω;
 

Να θυμάσαι την ευεργεσία που σου έγινε και όχι αυτήν που έκανες.
 

Δεν είναι φτωχός εκείνος που έχει λίγα, αλλά εκείνος που επιθυμεί πολλά.
 

Νά ζητᾶς τό ἔλεος τοῦ Θεοῦ καί Αὐτός θά φωτίσει τό σκοτάδι τῆς καρδιᾶς σου καί θά κάνει ν’ ἀνθίσει μέσα σου ἕνας πνευματικός παράδεισος. Πρῶτα ὅμως πρέπει νά κόψεις κάθε ἁμαρτωλό πρᾶγμα πού σέ συνδέει μέ τόν κόσμο καί μετά νά στραφεῖς στόν ἐσωτερικό σου κόσμο, γιά νά ξεριζώσεις ὅ,τι σάπιο ὑπάρχει. (ἀββᾶ Ἰσαάκ)

Η ζωή είναι όμορφη και αξίζει να τη ζεί κανείς, αν η ψυχή του είναι ελεύθερη. Ελεύθερη από κάθε πάθος, που γίνεται αλυσίδα βαριά και πνίγει τα αισθήματα της ψυχής. Να θυμάστε, σας παρακαλώ, αυτά τα απλά μου λόγια. Να τα θυμάστε και να αγωνίζεστε. Να τα θυμάστε και να κάνετε υπομονή. 

Είναι επίσης καλό να διαφωνούν κάποτε οι άλλοι μαζί μας και να έχουν δυσμενή ή έστω όχι πολύ καλή ιδέα για μας, όσο άριστες κι αν είναι οι προθέσεις και οι πράξεις μας. Αυτό συντελεί συχνά στο να γινόμαστε ταπεινοί και να φυλαγόμαστε από την υπερηφάνεια και τη ματαιοδοξία. Επειδή όσο οι άνθρωποι μας ταπεινώνουν και μας υποτιμούν, τόσο αναζητούμε περισσότερο το Θεό, που ξέρει τι κρύβουμε στο βάθος της καρδιάς μας.

1. Οι συνήθειες είναι οι καλύτεροι υπηρέτες και οι χειρότεροι αφέντες.

1. Ο θάνατος αυτός καθαυτός δεν έχει σημασία, δεδομένου ότι όλοι οι άνθρωποι κάποτε πεθαίνουν. Σημασία έχει ο τρόπος με τον οποίο γερνάει κανείς και πεθαίνει.

Είναι λοιπόν γι’ αυτό που ο άνθρωπος πρέπει να στηρίζεται αποκλειστικά στο Θεό, ώστε να μην έχει ανάγκη από την παρηγοριά των ανθρώπων. Όταν ταραχή είτε πειρασμοί είτε πονηροί διαλογισμοί βασανίζουν ένα καλοπροαίρετο άνθρωπο, τότε ο άνθρωπος αυτός καταλαβαίνει πόσο μεγάλη ανάγκη έχει από το Θεό κι ότι χωρίς τη βοήθειά του είναι ανίκανος να κάμει οποιοδήποτε καλό. Και τότε θλίβεται, στενάζει και προσεύχεται εξαιτίας των κακών που υποφέρει. Η ζωή τον πλήττει και περιμένει εγκαρτερώντας το θάνατο να τον λυτρώσει από τα δεσμά του για να ζήσει κοντά στο Χριστό. Τότε ακόμη κατανοεί καλά ότι τέλεια ασφάλεια και απόλυτη ειρήνη δεν υπάρχουν σ’ αυτό τον κόσμο

1. Οι πιστοί ζουν, σα να πρόκειται σε κάθε στιγμή να πεθάνουν. Και πεθαίνουν σαν να πρόκειται να ζήσουν αιώνια.              Πασκάλ

1. Αυτοί που μπορούν πράττουν. Αυτοί που δεν μπορούν δασκαλεύουν.

 Την ημέρα της Κρίσεως δεν θα ρωτηθούμε τι έχουμε διαβάσει, αλλά τι έχουμε κάνει, ούτε πόσο εύγλωττα μιλήσαμε, αλλά αν ζήσαμε ενάρετα. Πες μου πού βρίσκονται τώρα όλοι εκείνοι οι διδάσκαλοι και οι σοφοί, που γνώρισες όταν ακόμη ζούσαν και διαπρέπανε στην επιστήμη τους. Άλλοι κατέχουν τώρα τις θέσεις τους και δεν ξέρω αν ο κόσμος τους θυμάται καν. Όσο ζούσαν, τους θεωρούσαν σπουδαίους. Τώρα όμως κανένας δε μιλεί πια γι’ αυτούς. Ω! πόσο γρήγορα περνά η δόξα αυτού του κόσμου. Αν η ζωή τους ήταν θεάρεστη ανάλογα με τα έργα τους, θα μπορούσε να πει κανείς πως οι μελέτες κι οι γνώσεις τους δεν επήγαν χαμένες. Πόσοι όμως χάνονται σ’ αυτόν τον κόσμο κι είναι αφορμή οι άσκοπες σπουδές τους κι η αδιαφορία τους προς το χρέος που έχουν να υπηρετήσουν το Θεό. Κι επειδή προτιμούν να είναι σπουδαίοι παρά ταπεινοί, χάνουν τον εαυτό τους μέσα στη φαντασιοπληξία τους. Αληθινά μεγάλος είναι κείνος που αγαπά. Αληθινά μεγάλος είναι κείνος που βλέπει μικρό τον εαυτό του και αδιαφορεί για τις εγκόσμιες τιμές πραγματικά συνετός είναι εκείνος που «πάντα ηγείται σκύβαλα, ίνα Χριστόν κερδίσει». Αληθινά μορφωμένος είναι εκείνος που κάνει το θέλημα του Θεού και απαρνιέται το δικό του

Καλύτερα να γλιστράει το πόδι σου παρά η γλώσσα σου.         Όσιος Νήφων